Gnome Rhone – historia firmy

W 1902 r. powstała firma Gnome od samego początku zajmująca się wytwarzaniem silników samolotowych. Dokładnie dziesięć lat później zaistniały zakłady Rhone działające w tej samej silnikowej branży. Rok 1915 to połączenie obydwu producentów, kontynuowali produkcję. Gnome & Rhone, bo tak nazwano firmę po fuzji obydwu producentów, produkując wysoko cenione silniki do samolotów, dotrwało do I wojny światowej, wytwarzając w jej czasie blisko 20 tys. jednostek napędowych w układzie gwiazdy z nieruchomym wałem korbowym. Dopiero po wojnie powstały pierwsze konstrukcje motocyklowe Gnome & Rhone. Najpierw były to proste motocykle z jednocylindrowym silnikiem o pojemnościach rzędu 400 ccm i napędem tylnego koła łańcuchem. Około 1921 r. wykupiono licencję angielskiego producenta ABC (All British Company) na produkcję motocykli z silnikami w układzie cylindrów typu bokser. Niestety, pierwszy z jednośladów tego typu okazał się fiaskiem, co doprowadziło do zaprzestania pracy nad tymi konstrukcjami, ponownie na rzecz prostszych jednocylindrowców. Po kilku latach powrócono do koncepcji ciężkich motocykli z silnikami w układzie bokser. Pierwszym z nich był chwalony model V2 z silnikiem 500 ccm. Jego premiera nastąpiła w 1930 r. Motocykl ten uważany za wyjątkowo udaną konstrukcję bardzo często porównywano z konkurencyjnym BMW R11, posądzając wręcz francuskiego producenta o plagiat. Niesłusznie jednak – motocykl był wynikiem własnych działań konstrukcyjnych zgodnych z panującą podówczas modą. Ciężki V2 odnosił powszechne sukcesy, ze sportowymi włącznie.

W 1932 r. na rynku pojawiła się modernizacja V2: CV2 – równie dobry i pochlebnie oceniany motocykl nadający się do niemal każdej działalności, poczynając od sportowych wyczynów, poprzez codzienne użytkowanie, turystykę, do prowadzenia wózka bocznego. Już w 1935 r. rynek zobaczył kolejne wcielenie boksera Gnome & Rhone – model X z silnikiem pojemności 750 ccm będącym niejako odpowiedzią na niemieckie konstrukcje ciężkich motocykli. Ze względu na swój charakter model X został od razu wcielony do francuskiej armii jako doskonałe narzędzie umożliwiające dotarcie w najcięższe nawet rejony. W ramach modyfikacji już dwa lata później ukazał się AX2 – niemal doskonały motocykl wojskowy. Wraz z wybuchem wojny i okupacją Francji zakłady Gnome & Rhone przejęły władze niemieckie, z niewielkimi zmianami kontynuując produkcję doskonałych motocykli AX2, jak też silników do samolotów Luftwaffe i części do wybranych modeli motocykli. Po 1945 r. zakłady Gnome & Rhone pod zarzutem kolaboracji z okupantem upaństwowiono, zmieniając nazwę na SPECMA (Zrzeszenie Państwowe Nauk i Konstrukcji Silników Lotniczych). Wznowiono produkcję silników lotniczych, tym razem już odrzutowych, jak też skupiono się na produkcji lekkich motocykli z silnikami dwusuwowymi wkomponowanymi w rurowe ramy nośne. W 1957 r. całkowicie zaprzestano produkcji jednośladów.