Ignacy Lemański. Zawodnik i przedsiębiorca

Urodził się w Gnieźnie 11 maja 1909 roku. Studiował na Uniwersytecie Poznańskim, a w latach 1931-1932 odbył służbę wojskową. Zakończył ją w stopniu porucznika.

Od połowy lat 30. był aktywnym zawodnikiem i działaczem. Przez kilka lat (do wybuchu wojny) był w zarządzie Motoklubu Unia. Śledząc jego starty widać, że lepiej czuł się w wyścigach niż rajdach. W drugiej połowie lat 30. należał do ścisłej czołówki polskich zawodników.

Na pierwszym planie zwycięzcy III Meetingu Setek w 1939 roku. Od lewej: Marian Ripper, Ignacy Lemański, Michał Nagengast. W drugim rzędzie organizatorzy tych zawodów, od lewej: Leonard Kościelski i Alfred Weyl

W 1938 roku Ignacy Lemański wspólnie z Alfredem Weylem (również czołowym zawodnikiem motocyklowym) i Adamem Paczkowskim (działaczem sportowym) założyli firmę Automatyk, która wytwarzała automaty do gier zręcznościowych i montowała motocykle małolitrażowe z wykorzystaniem silników SM 98, produkcji Stefana Malcherka (również członka Unii). Motocykle tej spółki nosiły nazwę Zuch. Wiosną 1939 roku, w relacji z Targów Poznańskich, w magazynie „Samochód-Motocykl-Samolot” tak napisano o setkach Zuch:

(…) Poznańska firma „Automatik” produkuje setki marki „Zuch”. (…) Cechują je piękna linia, mocna budowa i wysokie wartości techniczne. Motocykle te można śmiało postawić obok najlepszych marek zagranicznych (…).

Ignacy Lemański na motocyklu Zuch, podczas wyścigu w ramach zawodów nazwanych III Meeting Setek

Firma Automatyk funkcjonowała do wybuchu wojny i zbudowała ogółem prawdopodobnie kilkaset sztuk Zuchów. W planach była także produkcja motocykli większej pojemności, 250 ccm o nazwie Druh i 350 ccm o nazwie Mistrz, ale nie udało się tego zrealizować z powodu wybuchu wojny.

Choć Zuchy miały małe silniki – 98 ccm – i były to raczej popularne pojazdy użytkowe, starano się reklamować je przez udział i sukcesy w zawodach sportowych. W czasie rywalizacji dosiadali ich wspólnicy – Lemański i Weyl.

Rok 1937, Ignacy Lemański (z numerem 83) na motocyklu BMW, na starcie wyścigu

We wrześniu 1939 roku Ignacy Lemański został zmobilizowany. Brał udział w walkach frontowych. Pod koniec walk dostał się do niewoli rosyjskiej, ale udało mu się uciec i przedostać na Węgry. Stamtąd, przez Włochy, przedostał się do Francji i wstąpił do odradzającej się tam polskiej armii. Po upadku Francji trafił do Szwajcarii, gdzie był internowany.

W 1945 roku ponownie wrócił do służby wojskowej, tym razem w lotnictwie RAF. Niedługo później wyjechał do Wielkiej Brytanii, gdzie osiadł na stałe. Założył rodzinę i miał trzech synów. Po wojnie pracował jako inżynier w firmie lotniczej Hawker Siddeley. Tam doczekał emerytury. Nie wrócił już do żadnej aktywności motocyklowej.

Ignacy Lemański zmarł w Wielkiej Brytanii w 1993 roku.

Reklama motocykli Zuch ze wskazaniem sukcesów sportowych tych pojazdów oraz wzmianką: (…) Zuch jest wykonywany całkowicie w kraju. Firma, nazwa i produkt – to godny reprezentant polskiego przemysłu (…).

Zdjęcie prasowe motocykla Zuch…

… i napędzającego go silnika SM 98, konstrukcji Stefana Malcherka

KOMENTARZE
Tomasz Szczerbicki

Nikt nie wie o historii polskiej motoryzacji co Tomek. Autor wielu książek, artykułów i opracowań zgłębia te zagadnienia od wielu lat. Motocyklista, miłosnik militariów i szeroko pojetej historii naszego kraju. Od lat przybliża czytelnikom sylwetki wybitnych motocyklistów przed i powojennych, historie klubów i organizacji.

Recent Posts

Włochy walczą z polskim przekrętem. Policja skorzysta z danych CEPiK

Włoskie ministerstwo spraw wewnętrznych przekazało tamtejszej policji instrukcje, jak funkcjonariusze mogą skorzystać z danych dotyczących…

24 sierpnia 2026

MotoGP: Kontraktowe szaleństwo trwa! Kto dziś podpisał umowę na 2027?

Wraz z podpisaniem porozumienia pomiędzy producentami MotoGP a Liberty Media na sezony 2027-2031, ruszyła machina…

24 sierpnia 2026

Isle of Man TT nie porzuci klasy Sidecar. Są pierwsze propozycje zmian

Organizatorzy Isle of Man TT pracują nad tym, żeby klasa Sidecar była bezpieczniejsza dla uczestników.…

24 sierpnia 2026

Motolato w Inter Motors. Nie uwierzysz, jak zobaczysz te ceny ciuchów IXON!

Dobry kombinezon sportowy, porządny zestaw turystyczny albo motocyklowe jeansy na dojazdy do pracy – niezależnie…

22 sierpnia 2026

Honda CB400 Super Four E-Clutch powalczy z chińską konkurencją. Motocykl trafi do Europy

Honda zamierza wprowadzić do Europy motocykl CB400 Super Four E-Clutch, którego koncept zaprezentowano po raz…

21 sierpnia 2026

Oznakowanie dla motocyklistów zamiast ostrzejszych przepisów. Jak to działa?

W Europie przybywa miejsc, gdzie zamiast karać motocyklistów za przekroczenie prędkości, faktycznie próbuje się dbać…

20 sierpnia 2026