Categories: HistoriaLudzie

Elita motocyklistów polskich: Tadeusz Rudawski

Urodził się w Krakowie w roku 1901. Już w wieku 16 lat – co było wówczas wydarzeniem niespotykanym – za specjalnym, ministerialnym zezwoleniem z Wiednia (jeszcze przed odzyskaniem niepodległości przez Polskę – red.) otrzymał prawo jazdy. Od pierwszych przejechanych kilometrów motocykle stały się jego pasją. Pierwsze zwycięstwo odniósł, mając 18 lat w wyścigu drogowym w Krakowie. To był początek jego wielkiej kariery sportowej.

Starty na skonstruowanym przez siebie motocyklu

Był zawodnikiem bardzo wszechstronnym. Z sukcesami startował zarówno w wyścigach drogowych, torowych, górskich jak i w rajdach. W latach 1922 – 1926 odniósł w sumie 32 zwycięstwa na torze ”Cracovia„. Podczas wyścigów na warszawskim torze Dynasy był groźnym rywalem Henryka Choińskiego i Witolda Rychtera. W połowie lat 20. studiował na Politechnice Lwowskiej, biorąc aktywny udział w życiu motocyklowych sportowców tej części Kresów.

Starty rozpoczął na motocyklu Motosacoche, potem przesiadł się na Peugeota, a następnie na dłuższy czas upodobał sobie Indiana i angielskiego Ariela. Od połowy lat 30. dosiadał już prawie wyłącznie skonstruowanego przez siebie Sokoła 600.

Mając solidne wykształcenie inżynierskie i duże doświadczenie praktyczne, na początku lat 30. skonstruował motocykl Sokół 600 RT – Rudawski Turystyczny (pierwotnie zwany CWS 600), który po kilku latach zaczął być wytwarzany seryjnie. W połowie lat 30. Rudawski rozpoczął pracę nad kolejnymi modelami, które jednak powstały tylko w formie prototypów. Tu warto wspomnieć o sportowym Sokole 500 z rozrządem górnozaworowym oraz terenowym tandemie o 3 kołach ustawionych w jednej linii.

Legendarny wjazd na Kasprowy Wierch

W drugiej połowie lat 30. skonstruował kolejnego Sokoła, tym razem z silnikiem o pojemności skokowej 200 ccm. Motocykl został wdrożony do produkcji seryjnej w połowie 1939 roku i do wybuchu wojny powstało tylko 78 egzemplarzy tego pojazdu.

Rudawski zasłynął też spektakularnym wjazdem motocyklem Sokół 600 na Kasprowy Wierch, latem 1939 roku. Razem z nim pojechało kilku kolegów – na drugim Sokole 600 i Sokole 200. O tym wydarzeniu krążą legendy. Jedni opisują go jako świadomą akcję ”ku chwale…„; inni, bliżsi Rudawskiemu i jego kolegom, wspominali, że był to po prostu ambicjonalny wyczyn szalonych motocyklistów.

Za sprawą zawirowań wojennych Tadeusz Rudawski znalazł się w Armii Polskiej na Wschodzie, dowodzonej przez gen. Władysława Andersa. Stamtąd wiosną 1944 roku został przeniesiony do polskiego Wojskowego Instytutu Technicznego, znajdującego się w Anglii. Jednym z projektów, którym się tam zajmował, był motocykl S-150, którego prototyp powstał w 1946 roku. Dalsze prace zawieszono z powodu likwidacji Instytutu w 1947 roku.

Tadeusz Rudawski po wojnie pozostał w Anglii. Pracował jako konstruktor w zakładach wytwarzających osprzęt elektryczny pojazdów mechanicznych. Zmarł we wrześniu 1963 roku.

KOMENTARZE
Tomasz Szczerbicki

Nikt nie wie o historii polskiej motoryzacji co Tomek. Autor wielu książek, artykułów i opracowań zgłębia te zagadnienia od wielu lat. Motocyklista, miłosnik militariów i szeroko pojetej historii naszego kraju. Od lat przybliża czytelnikom sylwetki wybitnych motocyklistów przed i powojennych, historie klubów i organizacji.

Recent Posts

CFMOTO 1000MT-X. Chińskie motocykle już niczego nie kopiują

W ostatnich latach Chińczycy wykonali ogromny postęp w kwestii motoryzacji. Jednym z najciekawszych przykładów wykorzystania…

10 kwietnia 2026

MotoGP: Aleix Espargaro kontuzjowany! Czy to koniec jego kariery jako testera Hondy?

Czy to już koniec kariery testera dla Aleixa Espargaro? Poważny wypadek podczas kwietniowych testów w…

10 kwietnia 2026

Motocykle dla oszczędnych – tanie w zakupie i tanie w eksploatacji

Żyjemy w czasach, kiedy miasta są przepełnione, a przy wystarczająco nieszczęśliwym zbiegu okoliczności wykres cen…

8 kwietnia 2026

Rynek motocykli w Polsce – marzec z wynikiem, jakiego jeszcze nie było

Polski Związek Przemysłu Motoryzacyjnego opublikował dane dotyczące rejestracji nowych motocykli i motorowerów w marcu. Wiosenna…

8 kwietnia 2026

Prawo jazdy na motocykl. Którą kategorię wybrać i jak nie przepłacić?

Chcesz zrobić prawo jazdy na motocykl i zastanawiasz się, od czego zacząć? Lepiej dobrze się…

8 kwietnia 2026

Ardie RBU 503 Noris. Maszyna z długą podwarszawską historią

W polskich warunkach niezbyt często zdarza się, żeby można było w pełni, w sposób udokumentowany,…

8 kwietnia 2026