Leasing motocykla, cz. 3. W cieniu Nowego Ładu

autor: Agnieszka Zaborowska 
Partner w Kancelarii Radców Prawnych Zaborowska, Laprus-Bałuka sp.p.
www.kancelariazlb.pl

Co prawda po 1 stycznia 2022 r. leasing jako konstrukcja zobowiązaniowa, tj. trójstronny stosunek prawny między finansującym zakup motocykla (leasingodawcą), korzystającym z niego (leasingobiorcą) i sprzedawcą pojazdu – w tym prawa i obowiązki tych podmiotów – pozostaje bez zmian, ale zasady podatkowe rozliczania leasingu w ramach działalności gospodarczej czeka rewolucja. 

Sześć lat zamiast sześciu miesięcy

Zgodnie z dotychczas obowiązującymi przepisami osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, a także wspólnicy spółek cywilnych leasingujący motocykl z opcją wykupu, po zakończeniu umowy leasingu mogli go wykupić do majątku prywatnego za określony umową, z reguły niski procent wartości. W konsekwencji motocykl nie stanowił majątku firmowego, i jak każdy pojazd niefigurujący w ewidencji środków trwałych, mógł być bez obowiązku zapłaty podatku dochodowego lub VAT sprzedany dowolnie wybranemu kupującemu po sześciu miesiącach od daty wycofania motocykla z działalności gospodarczej (w praktyce w większości przypadków była to data wykupu przez leasingobiorcę pojazdu od leasingodawcy). Taka umowa sprzedaży była umową zawieraną w obrocie prywatnym, poza firmą przedsiębiorcy, niekwalifikowaną jako transakcja B2B. 

Nowy Ład nie zakazuje przedsiębiorcy prowadzącemu działalność wykupu leasingowanego motocykla we wskazanej powyżej formie – czy to do majątku prywatnego, czy to do firmy – a następnie wycofania go z ewidencji środków trwałych do majątku prywatnego, jak również jego dalszej odsprzedaży w obrocie prywatnym. Taka operacja będzie miała jednak zupełnie inne konsekwencje podatkowe niż w okresie przed 1 stycznia 2022 r.

Przychód ze sprzedaży poleasingowego motocykla, sprzedanego z majątku prywatnego przedsiębiorcy przed upływem sześciu lat od jego wykupu do tego majątku albo wycofania motocykla z ewidencji środków trwałych, będzie wliczany do przychodu z działalności gospodarczej tego przedsiębiorcy. Taka sprzedaż będzie opodatkowana na zasadach ogólnych, tak jak każde inne odpłatne zbycie firmowego środka trwałego.

Finalnie zatem wykup motocykla i jego zbycie w okresie do sześciu lat, choć prawnie możliwe, nie będą już tak opłacalne podatkowo, jak to było do 31 grudnia 2021 r. Nie należy też tracić z pola widzenia, że przychód ze sprzedaży motocykla zwiększy podstawę obliczenia składki zdrowotnej, a tę przedsiębiorcy opodatkowani według skali podatkowej albo podatkiem liniowym zapłacą proporcjonalną do faktycznego dochodu.

Wielka niewiadoma

Jak już wspomniano powyżej, nowe zasady rozliczenia wykupionego z leasingu motocykla mają zastosowanie do pojazdu wykupionego przez finansującego dopiero po 31 grudnia 2021 r. (data wykupu motocykla, a nie zawarcia umowy leasingu). Ten przedsiębiorca, który zdążył wykupić pojazd do 31 grudnia 2021 r., będzie podlegał dotychczasowym zasadom, czyli będzie mógł go sprzedać bez podatku po upływie pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie od leasingodawcy. Nowy Ład nie zmienia zasad rozliczania podatku VAT przy wykupie motocykla, tj. tak jak obecnie będzie on naliczany od ceny wykupu, a nie od wartości wykupionego motocykla. 

Jako sposób na ominięcie sześcioletniego okresu karencji, w publikacjach lub na forach internetowych pojawia się rozwiązanie, zgodnie z którym przedsiębiorca prowadzący jednoosobową działalność już jako osoba prywatna dokona darowizny wykupionego motocykla na rzecz najbliższego członka rodziny z tzw. podatkowej grupy zerowej. Obdarowany, pod warunkiem zgłoszenia w terminie sześciu miesięcy do właściwego urzędu skarbowego otrzymanej darowizny pojazdu, mógłby następnie bez konsekwencji podatkowych zbyć motocykl w obrocie prywatnym po upływie pół roku.

Jest to jednak tylko pozornie ruch wykorzystujący lukę w systemie, bowiem darowizna nie zwalnia z konieczności naliczenia VAT, o ile wcześniej był on odliczany. Czyli w takim przypadku podatnik powinien ustalić wartość rynkową motocykla i od niej obliczyć należną do zapłaty kwotę podatku VAT.

Oczywiście całościowe konsekwencje zmian podatkowych dotyczących leasingu dla jednoosobowych działalności gospodarczych będą mogły być ocenione co najmniej po roku obowiązywania nowych przepisów. Tym bardziej, że już teraz specjaliści mają wątpliwości jak niektóre z zasad Nowego Ładu stosować w praktyce.